13 marca

Z Wikipedii

13 marca jest 72. (w latach przestępnych 73.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 293 dni.

[edytuj] Święta

• imieniny: Anioł, Bożena, Bratomir, Cieszymysł, Ernest, Ernestyn, Kasjan, Krystyna, Letycja, Marek, Patrycja, Roderyk, Rodryg, Rodryk, Sabin, Salomon, Trzebiesław i Trzebisław

[edytuj] Urodzili się

•      2 - Apoloniusz z Tiany, grecki filozof (zm. 96 lub 98)
• 1615 - Innocenty XII, papież (zm. 1700)
• 1741 - Józef II Habsburg, cesarz Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego (zm. 1790)
• 1781 - Karl Friedrich Schinkel, niemiecki architekt, malarz (zm. 1841)
• 1798 - Abigail Fillmore, Pierwsza Dama USA (zm. 1853)
• 1834 - Władysław Umiastowski, hrabia, polski ziemianin (zm. 1905)
• 1845 - Jan Niecisław Baudouin de Courtenay, polski językoznawca pochodzenia francuskiego (zm. 1929)
• 1860 - Hugo Wolf, austriacki kompozytor pochodzenia słoweńskiego (zm. 1903)
• 1869 - Ramón Menéndez Pidal, hiszpański filolog, historyk (zm. 1968)
• 1873 - Maryla Wolska, polska poetka (zm. 1930)
• 1884 - Józef Węgrzyn, polski aktor (zm. 1952)
• 1888 - Anton Makarenko, radziecki pedagog, pisarz (zm. 1939)
• 1888 - Paul Morand, francuski pisarz (zm. 1976)
• 1893 - Konstanty Drucki-Lubecki, polski generał (zm. 1940)
• 1895 - Roman Wilkosz, polski malarz, projektant, nauczyciel, pedagog (zm. 1967)
• 1896 - Stanisław Daniluk-Daniłowski, polski generał (zm. 1955)
• 1898 - Henry Hathaway, amerykański reżyser filmowy (zm. 1985)
• 1899 - Jan Lechoń, polski poeta (zm. 1956)
• 1900 - Salote Tupou III, królowa Tonga (zm. 1965)
• 1900 - Jorgos Seferis, grecki pisarz, laureat Nagrody Nobla (zm. 1971)
• 1903 - Teodor Bensch, polski duchowny katolicki, biskup zielonogórsko-gorzowski (zm. 1958)
• 1906 - Antoine Nguyên Van Thien, wietnamski duchowny katolicki, biskup
• 1908 - Stefan Majchrowski, polski pisarz (zm. 1988)
• 1909 - Lucjan Szenwald, polski poeta, tłumacz (zm. 1944)
• 1912 - Carl Raddatz, niemiecki aktor (zm. 2004)
• 1913 - William Casey, amerykański prawnik, dyrektor CIA (zm. 1987)
• 1913 - Witold Rudziński, polski kompozytor, teoretyk i historyk muzyki (zm. 2004)
• 1917 - Krystyna Byczewska, polska tłumaczka
• 1918 - Stefania Bekterówna, polska siostra PCK, żołnierz AK (zm. 1945)
• 1922 - Józef Szajna, polski malarz, scenograf i reżyser teatralny (zm. 2008)
• 1923 - Emil Karewicz, polski aktor
• 1923 - Jerzy Miller, polski pisarz, autor tekstów piosenek (zm. 2007)
• 1929 - Zbigniew Messner, polski ekonomista, polityk, rektor Akademii Ekonomicznej w Katowicach, premier Polski
• 1929 - Paek Nam-sun, minister obrony narodowej Korei Północnej (zm. 2007)
• 1932 - Zbigniew Madej, polski polityk, wicepremier
• 1932 - Edward Szymkowiak, polski piłkarz, bramkarz, reprezentant Polski (zm. 1990)
• 1934 - Józef Szczypka, polski prozaik, reportażysta (zm. 1988)
• 1939 - Neil Sedaka, amerykański piosenkarz
• 1940 - Józef Woroszczak, polski lekarz weterynarii, polityk, poseł na Sejm
• 1941 - Mahmoud Darwish, palestyński poeta i prozaik (zm. 2008)
• 1942 - John Scatman, amerykański muzyk jazzowy (zm. 1999)
• 1944 - Krzysztof Hausner, polski piłkarz, reprezentant Polski (zm. 2004)
• 1947 - Jacek Bierezin, polski poeta (zm. 1993)
• 1947 - Victor Preiss, czeski aktor
• 1950 - Sam Firstenberg, amerykański reżyser filmowy
• 1954 - Piotr Łazarkiewicz, polski reżyser filmowy (zm. 2008)
• 1954 - Marek Stefankiewicz, polski muzyk
• 1955 - Marek Siwiec, polski polityk
• 1956 - Marek Góra, polski ekonomista
• 1958 - Jan Żaryn, polski historyk, działacz społeczny
• 1960 - Jurij Andruchowycz, ukraiński pisarz, eseista, tłumacz
• 1960 - Adam Clayton, irlandzki basista zespołu U2
• 1960 - Joe Ranft, amerykański scenarzysta, dyrektor studia Pixar (zm. 2005)
• 1965 - Krzysztof Grabowski, polski wokalista zespołów: Pidżama Porno i Strachy na Lachy
• 1967 - Andrés Escobar, kolumbijski piłkarz (zm. 1994)
• 1967 - Tomasz Goehs, polski perkusista zespołów: Turbo i Kultu
• 1973 - Edgar Davids, holenderski piłkarz
• 1979 - Arkadiusz Głowacki, polski piłkarz, reprezentant Polski
• 1979 - Marcin Najman, polski bokser
• 1980 - Wojciech Alszer, polski raper zespołów: Paktofonika i Pokahontaz
• 1981 - Krzysztof Kazimierczak, polski piłkarz
• 1981 - Stephen Maguire, szkocki snookerzysta
• 1985 - Magdalena Kemnitz, polska wioślarka
• 1985 - Liliane Tiger, czeska aktorka erotyczna
• 1990 - Alfonso Dosal, meksykański aktor

[edytuj] Zmarli

•   565 - Belizariusz, wódz wschodniorzymski (ur. 505)
•   788 - Mazu Daoyi, mistrz chan, (ur. 709)
• 1202 - Mieszko III Stary, książę wielkopolski (ur. 1122/1125)
• 1516 - Władysław II Jagiellończyk, król Czech i Węgier (ur. 1456)
• 1711 - Nicolas Boileau, francuski poeta (ur. 1636)
• 1720 - Kazimierz Jan Sapieha, wojewoda wileński, hetman wielki litewski, hetman polny litewski, podskarbi nadworny litewski (ur. 1637 lub 1642)
• 1819 - Ksawery Działyński, polski polityk, członek Rady Zastępczej Tymczasowej i Komisji Rządzącej (ur. 1756)
• 1838 - Poul Martin Møller, duński poeta (ur. 1794)
• 1858 - Felice Orsini, włoski działacz niepodległościowy (ur. 1819)
• 1870 - Charles de Montalembert, francuski działacz katolicki, historyk (ur. 1810)
• 1879 - Adolf Anderssen, niemiecki szachista (ur. 1818)
• 1881 - Aleksander II Romanow, car Rosji (ur. 1818)
• 1881 - Ignacy Hryniewiecki, polski konspirator, rewolucjonista, działacz rosyjskiej organizacji Narodna Wola, zabójca Aleksandra II (ur. 1855)
• 1900 - Józef Kenig, polski dziennikarz (ur. 1821)
• 1901 - Benjamin Harrison, amerykański polityk, prezydent USA (ur. 1833)
• 1913 - Walery Przyborowski, polski pisarz (ur. 1845)
• 1919 - Bogumił Labusz, polski działacz na Mazurach (ur. 1860)
• 1925 - Zygmunt Jastrzębski, polski bankowiec, minister skarbu (ur. 1875)
• 1937 - Elihu Thomson, amerykański wynalazca spawania elektrycznego i lampy łukowej (ur. 1835)
• 1945 - Kazimierz Prószyński, polski wynalazca, konstruktor pionierskich aparatów kinematograficznych (ur. 1875)
• 1953 - Jan Stanisław Jankowski, polski polityk, minister pracy i opieki społecznej, wicepremier, delegat Rządu na Kraj (ur. 1882)
• 1975 - Ivo Andrić, serbski pisarz, laureat nagrody Nobla (ur. 1892)
• 1981 - Robin Maugham, brytyjski pisarz (ur. 1916)
• 1982 - Józef Kuczyński, polski duchowny katolicki, ofiara represji stalinowskich (ur. 1904)
• 1983 - Louison Bobet, francuski kolarz, zwycięzca Tour de France (ur. 1925)
• 1988 - John Holmes, amerykański aktor pornograficzny (ur. 1944)
• 1990 - Bruno Bettelheim, amerykański psychoanalityk pochodzenia austriackiego (ur. 1903)
• 1994 - Sandra Paretti, niemiecka pisarka (ur. 1935)
• 1995 - Franciszek Gajowniczek, polski więzień obozu w Oświęcimiu, uratowany od śmierci przez Maksymiliana Kolbego (ur. 1901)
• 1996 - Krzysztof Kieślowski, polski reżyser filmowy (ur. 1941)
• 2001 - John Alonzo, amerykański operator i reżyser filmowy (ur. 1934)
• 2002 - Hubert Wagner, polski siatkarz, trener siatkarski, selekcjoner reprezentacji Polski (ur. 1941)
• 2004 - Franz König, austriacki duchowny katolicki, kardynał, arcybiskup wiedeński (ur. 1905)
• 2004 - Dullah Omar, południowoafrykański prawnik, polityk (ur. 1934)
• 2005 - Ahmed Hassan Diria, tanzański polityk (ur. 1937)
• 2006 - Maureen Stapleton, amerykańska aktorka (ur. 1925)
• 2008 - Andrzej Kruczyński, polski aktor (ur. 1918)
• 2008 - Grzegorz Łozowski, polski kierownik produkcji (ur. 1954)
• 2008 - Paulos Faraj Rahho, iracki arcybiskup kościoła chaldejskiego w Mosulu (ur. 1942)

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

• 1707 - po raz pierwszy odśpiewano Gorzkie żale w kościele św. Krzyża w Warszawie pod nazwą Snopek Mirry z Ogrodu Gethsemańskiego albo żałosne gorzkiej męki Syna Bożego rozpamiętywanie.
• 1931 - Sejm RP uchwalił ustawę znoszącą wszystkie przywileje lub ograniczenia związane z pochodzeniem, narodowością, językiem, rasą lub religią sprzed 1918.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

•   483 - Feliks III został papieżem.
• 1736 - Powstanie Korsykanów przeciwko rządom Genui: Theodor von Neuhoff na czele oddziału powstańców przypłynął na Korsykę.
• 1781 - William Herschel odkrył planetę Uran.
• 1881 - Ignacy Hryniewiecki, działacz Narodnej Woli, dokonał udanego zamachu na cara Rosji Aleksandra II.
• 1933 - Joseph Goebbels został ministrem oświaty i propagandy.
• 1938 - rząd austriacki przyjął uchwałę o wcieleniu Austrii do III Rzeszy (Anschluss Austrii).
• 1940 - ZSRR zawiązało pokój z Finlandią.
• 1954 - I wojna indochińska: rozpoczęła się bitwa pod Dien Bien Phu.
• 1963 - Ernesto Miranda ukradł 8 dolarów. Późniejsza sprawa sądowa zaowocowała prawami Mirandy.
• 1988 - Tunel Seikan łączący japońskie wyspy Honsiu i Hokkaidō został oddany do użytku.
• 1989 - koronalny wyrzut materii ze Słońca spowodował w ciągu 90 sekund przerwanie dostaw prądu (na 9 godzin) w całej kanadyjskiej prowincji Quebec.