19 października

Z Wikipedii

19 października jest 292. (w latach przestępnych 293.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 73 dni.

[edytuj] Święta

• imieniny: Akwilin, Ferdynand, Fredeswinda, Fryda, Izaak, Jan, Kleopatra, Laura, Lucjusz, Łucjusz, Paweł, Pelagia, Pelagiusz, Piotr, Ptolemeusz, Skarbimir i Ziemowit.
• Albania - Dzień Matki Teresy

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

Śmierć ks. Poniatowskiego w Elsterze, mal. January Suchodolski

• 1466 - W Toruniu został zawarty II pokój toruński z zakonem krzyżackim, na mocy którego Pomorze Gdańskie wraz z Warmią pozostały przy Polsce tworząc tym samym nową dzielnicę państwa Prusy Królewskie.
• 1595 - Rozpoczęła się bitwa pod Cecorą.
• 1918 - Została powołana Rada Narodowa Księstwa Cieszyńskiego.
• 1928 - Oficerską Szkołę Marynarki Wojennej w Toruniu przemianowano na Szkołę Podchorążych Marynarki Wojennej.
• 1937 - Uchwałą Walnego Zjazdu Związku Lekarzy Państwa Polskiego wprowadzono tzw. paragraf aryjski.
• 1956 - Rozpoczęło się VIII Plenum KC PZPR. Na obrady bez uprzedzenia przybyła delegacja radziecka z Nikitą Chruszczowem.
• 1984 - Podano oficjalny komunikat o uprowadzeniu ks. Jerzego Popiełuszki w miejscowości Przysiek koło Torunia.
• 2001 - Leszek Miller został premierem Polski.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

• 202 p.n.e. - Republika Rzymska pokonała Kartaginę pod Zamą co spowodowało ostateczne zwycięstwo w II wojnie punickiej.
• 1739 - Rozpoczęła się wojna kolonialna brytyjsko-hiszpańska.
• 1781 - Pod Yorktown Cornwallis poddał się Washingtonowi, co oznaczało koniec brytyjskiej dominacji nad koloniami, które utworzyły USA,
• 1813 - Skończyła się bitwa pod Lipskiem - zwana bitwą narodów - rozpoczęta 16 października. W czasie odwrotu w nurtach Elstery utonął książę Józef Poniatowski.
• 1944 - Utworzono "tymczasowy rząd narodowy" Węgier w zajętym przez wojska radzieckie Debreczynie.
• 1960 - Rząd USA nałożył embargo na Kubę.
• 1964 - Chiny przeprowadziły próbny wybuch jądrowy.
• 1987 - "Czarny Poniedziałek" na światowych giełdach. Wskaźnik Dow Jones spadł o 22%, FTSE 100 - 32%, CAC 40 i DAX - ponad 20%, Nikkei - 16%.
• 2003 - Miała miejsce beatyfikacja Matki Teresy z Kalkuty.

[edytuj] Urodzili się

• 1276 - Hisaaki, japoński shogun (zm. 1328)
• 1562 - George Abbot, arcybiskup Canterbury (zm. 1633)
• 1582 - Dymitr Iwanowicz, rosyjski carewicz (zm. 1591)
• 1631 - Dymitr Jerzy Wiśniowiecki, hetman wielki koronny (zm. 1682)
• 1669 - Anioł z Acri, błogosławiony, włoski kapucyn (zm. 1739)
• 1834 - Ferdynand Radziwiłł, książę, polski polityk (zm. 1926)
• 1841 - Mikołaj I Petrowić-Niegosz, król Czarnogóry (zm. 1921)
• 1862 - Auguste Lumière, francuski chemik, współtwórca kinematografu (zm. 1954)
• 1865 - Stanisław Sokołowski, polski leśnik, profesor (zm. 1942)
• 1871 - Karol Adwentowicz, polski aktor (zm. 1958)
• 1890 - Konstanty Pągowski, polski aktor (zm. 1967)
• 1899 - Miguel Asturias, gwatemalski pisarz, laureat Nagrody Nobla (zm. 1974)
• 1899 - Irena Netto, polska aktorka (zm. 1992)
• 1901 - Aleksander Maliszewski, polski pisarz, krytyk teatralny i filmowy, tłumacz (zm. 1978)
• 1904 - Paweł Finder, polski działacz komunistyczny, I sekretarz KC PPR (zm. 1944)
• 1910 - Subrahmanyan Chandrasekhar, indyjski fizyk, laureat Nagrody Nobla (zm. 1995)
• 1912 - Rafał Grzondziel, ksiądz katolicki, twórca polskich "Kaszub" w kanadyjskiej prowincji Ontario (zm. 1998)
• 1913 - Vasco Pratolini, włoski pisarz (zm. 1991)
• 1913 - Vinicius de Moraes, brazylijski poeta, autor piosenek (zm. 1980)
• 1916 - Jean Dausset, francuski immunolog, laureat Nagrody Nobla
• 1919 - Józef Łodyński, polski aktor (zm. 1984)
• 1920 - Janusz Kłosiński, polski aktor
• 1921 - Bogusław Klimczuk, polski kompozytor, pianista, dyrygent (zm. 1974)
• 1921 - George Nader, amerykański aktor (zm. 2002)
• 1921 - Sylwester Zawadzki, polski prawnik, polityk, minister (zm. 1999)
• 1921 - Gunnar Nordahl,szwedzki piłkarz (zm. 1995)
• 1922 - Jack Anderson, amerykański dziennikarz (zm. 2005)
• 1924 - Lubomír Štrougal, czechosłowacki polityk, premier Czechosłowacji
• 1925 - Czesław Kiszczak, polski generał, polityk, członek WRON, minister spraw wewnętrznych, premier Polski
• 1927 - Hans Schäfer, niemiecki piłkarz, reprezentant Niemiec
• 1928 - Mizanur Rahman Chowdhury, polityk Bangladeszu, premier Bangladeszu (zm. 2006)
• 1931 - Rubens de Falco, brazylijski aktor (zm. 2008)
• 1931 - John Le Carré, brytyjski pisarz
• 1932 - Robert Reed, amerykański aktor (zm. 1992)
• 1933 - Geraldo Majella Agnelo, brazylijski duchowny katolicki, arcybiskup Sao Salvador da Bahia, kardynał
• 1934 - Yakubu Gowon, nigeryjski wojskowy, podpułkownik w czasie wojny domowej w Nigerii
• 1935 - Andrzej Jastrzębiec-Kozłowski, polski pisarz, autor tekstów piosenek
• 1937 - Teresa Ciepły, polski lekkoatletka, medalistka olimpijska (zm. 2006)
• 1938 - Karel Svoboda, czeski kompozytor (zm. 2007)
• 1940 - Michael Gambon, irlandzki aktor
• 1940 - Jerzy Kulej, polski pięściarz
• 1942 - Péter Medgyessy, węgierski polityk, premier Węgier
• 1943 - Adán Martín Menis, kanaryjski polityk, prezydent Wysp Kanaryjskich
• 1944 - Joe Barr, amerykański pisarz, programista (zm. 2008)
• 1945 - Divine, amerykański aktor (zm. 1988)
• 1945 - John Lithgow, amerykański aktor
• 1946 - Keith Reid, brytyjski kompozytor
• 1949 - Stanisław Gądecki, polski duchowny katolicki, arcybiskup poznański
• 1960 - Józef Klim, polski polityk, historyk, poseł na Sejm
• 1960 - Craig Mello, amerykański biochemik, laureat Nagrody Nobla
• 1962 - Andrzej Bulski, polski dziennikarz (zm. 2007)
• 1962 - Evander Holyfield, amerykański bokser
• 1963 - Katarzyna Żak, polska aktorka, wokalistka
• 1964 - Agnès Jaoui, francuska aktorka, reżyserka filmowa
• 1965 - Marzena Kipiel-Sztuka, polska aktorka
• 1969 - Janusz Kulig, polski kierowca rajdowy (zm. 2004)
• 1969 - Dieter Thoma, niemiecki skoczek narciarski
• 1974 - Serginho, brazylijski piłkarz (zm. 2004)
• 1974 - Wout Van Dessel, belgijski muzyk zespołu Sylver
• 1976 - Michał Zadara, polski reżyser teatralny
• 1977 - Mariusz Zaniewski, polski aktor
• 1981 - Heikki Kovalainen, fiński kierowca wyścigowy

[edytuj] Zmarli

• 1187 - Urban III, papież (ur. 1120)
• 1216 - (lub 18 października) Jan bez Ziemi, król Anglii (ur. 1167)
• 1310 - Gottfried von Hohenlohe, wielki mistrz zakonu krzyżackiego (ur. 1265)
• 1335 - Ryksa Elżbieta, królowa czeska i polska (ur. 1288)
• 1587 - Francesco I de' Medici, wielki książę Toskanii (ur. 1541)
• 1607 - Sebastian Grabowiecki, polski poeta (ur. ok. 1543)
• 1636 - Marcin Kazanowski, hetman polny koronny, wojewoda podolski (ur. około 1563/1566)
• 1745 - Jonathan Swift, angielski pisarz pochodzenia irlandzkiego (ur. 1667)
• 1806 - Stanisław Zawadzki, architekt doby Oświecenia (ur. 1743)
• 1813 - Józef Poniatowski, książę, polski generał dywizji, minister wojny i Wódz Naczelny Wojsk Polskich Księstwa Warszawskiego, marszałek Francji (ur. 1763)
• 1846 - Władysław Strzelnicki, polski pisarz (ur. 1820)
• 1856 - Said ibn-Sultan, sułtan Omanu (ur. 1790)
• 1889 - Ludwik I, król Portugalii (ur. 1838)
• 1890 - Sir Richard Francis Burton, angielski podróżnik, orientalista, pisarz, tłumacz (ur. 1821)
• 1897 - George Pullman, amerykański konstruktor wagonów kolejowych (ur. 1831)
• 1909 - Cesare Lombroso, włoski psychiatra, antropolog, kryminolog (ur. 1835)
• 1918 - Harold Lockwood, amerykański aktor (ur. 1887)
• 1920 - John Reed, amerykański dziennikarz, pisarz (ur. 1887)
• 1936 - Lu Xun, chiński pisarz (ur. 1881)
• 1937 - Ernest Rutherford, nowozelandzki chemik, laureat Nagrody Nobla (ur. 1871)
• 1941 - Leo Belmont, polski pisarz (ur. 1865)
• 1942 - Cyryl Ratajski, polski polityk, prezydent Poznania, minister spraw wewnętrznych, delegat Rządu na Kraj (ur. 1875)
• 1945 - Plutarco Elías Calles, meksykański polityk, prezydent Meksyku (ur. 1877)
• 1950 - Edna St. Vincent Millay, amerykańska poetka (ur. 1892)
• 1957 - Vere Gordon Childe, australijski archeolog i antropolog kultury (ur. 1892)
• 1967 - Marian Mariański, polski aktor, reżyser teatralny (ur. ?)
• 1968 - Anatol Stern, polski poeta (ur. 1899)
• 1969 - Józef Kostrzewski, polski archeolog, muzeolog, profesor, jeden z odkrywców Biskupina (ur. 1885)
• 1970 - Jacek Woszczerowicz, polski aktor, reżyser teatralny (ur. 1904)
• 1971 - Hieronim Żuczkowski, polski śpiewak, aktor (ur. 1896)
• 1976 - Zofia Nakoneczna, polska aktorka, modelka (ur. 1910)
• 1983 - Maurice Bishop, grenadyjski polityk, premier Grenady (ur. 1944)
• 1984 - Henri Michaux, francuski pisarz, malarz (ur. 1899)
• 1984 - Jerzy Popiełuszko, polski ksiądz związany z Solidarnością (ur. 1947)
• 1986 - Moses Asch, założyciel Folkways Records, (ur. 1905)
• 1986 - Samora Machel, mozambicki polityk, prezydent Mozambiku (ur. 1933)
• 1987 - Igor Newerly, polski pisarz (ur. 1903)
• 1988 - Son House, amerykański muzyk bluesowy (ur. 1902)
• 1991 - Jan Zieja, polski duchowny katolicki, duszpasterz ruchu chłopskiego, współzałożyciel KSS KOR (ur. 1897)
• 1995 - Don Cherry, amerykański muzyk jazzowy (ur. 1936)
• 1997 - Zofia Oraczewska, polska reżyser, scenograf i scenarzystka filmów animowanych (ur. 1931)
• 1999 - Penelope Mortimer, angielska pisarka (ur. 1918)
• 1999 - Nathalie Sarraute, francuska pisarka (ur. 1902)
• 2002 - Nikołaj Rukawisznikow, radziecki kosmonauta (ur. 1932)
• 2003 - Guido Bachmann, szwajcarski pisarz (ur. 1940)
• 2003 - Alija Izetbegović, bośniacki polityk, prezydent Bośni i Hercegowiny (ur. 1925)
• 2005 - Janusz Kotliński, polski lekkoatleta, członek Wunderteamu (ur. 1932)
• 2007 - LaLa Brown, amerykańska piosenkarka (ur. 1986)
• 2008 - Jacek Bednarski, polski szachista (ur. 1939)
• 2008 - Richard Blackwell, amerykański projektant mody (ur. 1922)
• 2008 - Józef Wasiołek, polski malarz (ur. 1921)

[edytuj] Wspomnienia i święta Kościoła katolickiego

• św. Aquilinus z Evreux
• św. Ethbin
• św. Filip Howard
• św. Frideswide
• św. Jan de Babeuf i towarzysze
• św. Kleopatra
• św. Paweł od Krzyża
• św. Piotr z Alcántary

św. Ptolemeusz i św. Lucjusz

• św. René Goupil
• św. Warus